Notatki z typografii

Przerywnik nietechniczny:) Czyli parę terminów związanych z typografią. Wiedza przydatna w przypadku samodzielnego składania tekstu, projektowania znaków graficznych lub stron internetowych.

Kroje pisma

Majuskuła – tzw. duże litery.

Minuskuła – tzw. małe litery.

Antykwa – najpowszechniejszy sposób pisania – duże litery na początku zdania / nazwy własnej, małe litery w pozostałej części zdania.

Wersaliki – tylko duże litery („CAPS LOCK”).

Kapitaliki – krój czcionki jak przy samych dużych literach, jednak pierwsza litera jest wyższa niż pozostałe (jak „Caps Lock”, gdzie „aps” i „ock” są kroju jak majuskuła, tylko że ich wysokość jest mniejsza).

Szarość tekstu – jednolity blok tekstu, bez widocznych przerw, spacji, odstępów.

zmienia szarość? zmienia kształt tekstu? uwagi
wersaliki T T
kapitaliki N N polecane
kursywa* N N polecana / uwaga, zmienia znaczenie
pogrubienie T N
podkreślenie T T
większy stopień T N
zmiana koloru N N zwiększa koszt druku
rozstrzelenie T T

* kursywa niesie ze sobą znaczenie semantyczne. Jest stosowana do oznaczania nazw publikacji, cytatów, zapożyczeń z obcych języków, ironii itp. Uwaga – Tytuł Książki zapisuje się kursywą, a „Tytuł Gazety” w cudzysłowie.

Szerokość znaku. Najbardziej znana czcionka o stałej szerokości każdego znaku to Courier New; o zmiennej – Times New Roman.

Nagłówki. Aby nie wyglądały one zbyt przytłaczająco, używa się tej samej czcionki, co w tekście, lecz w opcji „light” i powiększa rozmiar.

Ksenotypy – czcionki ozdobne.

Znaki specjalne

Cudzysłowy. Niestety ciężko oddać je na stronie www. Czcionki (i klawiatury!) były raczej projektowane pod względem przekazywania podstawowej informacji (zaszłość historyczna – tablice ASCII zawierały ograniczoną ilość znaków) i jako-takiej zgodności wyświetlania. Bez dodatkowych wtyczek, WordPress (i inne systemy) oferują tylko podstawowe znaki specjalne. Aby oddać wszystkie znaki, trzeba posiłkować się kodami ASCII.

  • „polski”
  • ‚angielski opcja pierwsza’
  • ”angielski opcja druga”
  • >> francuski << (dwa znaki większości, spacja, wyraz, spacja, dwa znaki mniejszości)
  • <<niemiecki>> (dwa znaki mniejszości, wyraz, dwa znaki większości)

I słowo o odmianie słowa „cudzysłów” – odmienia się je identycznie, jak słowo „rów” 🙂

Pauza – oddziela zdania (znak interpunkcyjny). Np. „Zimą było biało – czerwona czapka leżała na śniegu”.

Łącznik – oddziela wyrazy (znak ortograficzny). Wokół łącznika nie stawia się spacji. Np.:

  • biało-czerwona flaga (bez spacji)
  • Hanna Gronkiewicz-Waltz (bez spacji)
  • Kędzierzyn-Koźle (bez spacji)
  • 30-100 (bez spacji)
  • … i wiele innych, a także w skrótach, np.: grafika dwu- i trójwymiarowa (spacja tylko po łączniku).

Apostrof – oznacza, iż zapisano tylko fragment słowa, np. ’99.

Inne zasady pisowni

Wyrażenia matematyczne. Jeden z poprawnych sposobów pisowni to (uwaga na zastosowanie kursywy):

„Dany jest wzór <wzór>, gdzie a to A, a b to B.”

Stopnie. 10oC, 10(spacja)K.

Lata. Poprawna forma: „w dwa tysiące drugim„, a nie „dwutysięcznym drugim„, tak często słyszana w mediach… (źródło: http://pik.kielce.pl/porady-jezykowe/23651-ktora-z-form-jest-prawidlowa-urodzilam-sie-w-dwutysiecznym-drugim-czy-w-dwa-tysiace-drugim-rok.html)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *